De bouw- en vastgoedsector staat al enkele jaren onder druk. Hoge bouwkosten, veranderende rentevoeten, onzekerheid over energieprijzen en een afkoelende vraag maken investeringsbeslissingen complexer. Volgens macro-econome Véronique Goossens is die onzekerheid nauw verbonden met de geopolitieke realiteit waarin we vandaag leven.
Als voormalig chief economist bij Belfius en mede-auteur van Alles over vastgoed volgt Goossens al jarenlang de financiële en economische dynamiek achter de vastgoedmarkt. Tijdens de sessie ‘Doing business op het kruispunt van macro-economie, geopolitiek en vastgoed’ deelt zij haar kijk op de ontwikkelingen die ondernemingen, investeerders en vastgoedspelers vandaag beïnvloeden.
Hoe bent u betrokken bij de sector van bouw en vastgoed?
Hoe belangrijk is de impact van geopolitiek op bouw en vastgoed?
De huidige bouw- en vastgoedcrisis is volgens mij gestart na een geopolitieke gebeurtenis: het stilleggen van de energievoorziening vanuit Rusland na de inval in Oekraïne. Bouwmaterialen waren door de coronacrisis al aanzienlijk duurder geworden. Door het conflict in onze Europese achtertuin stegen vervolgens ook de rentes zeer snel.
Voor veel vastgoedbedrijven ontstond zo een perfecte storm. Na bijna een decennium van zeer goedkoop krediet werden zij geconfronteerd met fors hogere financieringskosten én een wegvallende vraag. Sindsdien is de residentiële vastgoedmarkt niet echt hersteld, integendeel. Dankzij overheidsinvesteringen in infrastructuur en de renovatiemarkt bleef de bouwsector min of meer overeind, al zijn er ook heel wat faillissementen opgetekend.
De huidige geopolitieke omstandigheden zorgen opnieuw voor een energie- en inflatieschok. Dat leidt tot hogere rentes en voorlopig verwachten de markten niet dat die snel zullen dalen. Dat zet de residentiële vastgoedmarkt verder onder druk, al is er de jongste tijd een lichte verbetering merkbaar. Je kunt dus stellen dat de aanhoudende geopolitieke instabiliteit een zeer grote impact heeft op bouw en vastgoed. Dat geldt ook voor vastgoedontwikkeling, bijvoorbeeld in de logistieke sector, waar veel meer zekerheid wordt gevraagd over de toekomstige huurinkomsten. Met andere woorden: er is veel meer voorzichtigheid in de bouw- en vastgoedmarkt geslopen.
Welke drie topics wil u zeker aan bod zien komen in het debat?
Voor mij is het belangrijk om tijdens het debat eerst stil te staan bij het klimaat van opeenvolgende negatieve aanbodschokken. Daarbij denk ik aan onze energie- en grondstoffenafhankelijkheid, maar ook aan de vergrijzing en de tekorten aan talent op de arbeidsmarkt.
Daarnaast wil ik het zeker hebben over klimaatopwarming en de gevolgen daarvan. Tot slot lijkt het mij belangrijk om in te gaan op het nieuwe geopolitieke paradigma. De veranderende internationale context heeft namelijk gevolgen voor de evolutie van de rente en dus ook voor de financierbaarheid van vastgoed.
